Soạn bài Thực hành một số biện pháp tu từ ngữ âm

- Sự phối hợp nhịp ngắn- dài

+ Dân tộc đó/ phải được tự do: 3/4

+ Dân tộc đó/ phải được độc lập: 3/4

- Sự thay đổi thanh bằng trắc

+ tộc (T), góc (T) 

+ đó (T), do (B)

+ đó (T), lập (T)

- Đoạn văn sử dụng các phép điệp kết hợp với đối, điệp từ, điệp cấu trúc và điệp ngữ âm

- Sự phối hợp giữa thanh bằng và thanh trắc tạo lên thanh điệu ở cuối mỗi câu tạo nên sự trang nghiêm

- Có sự kết hợp giữa các nhịp ngắn và nhịp dài dàn trải đều trong đoạn tạo âm hưởng khoan thai, chậm rãi

- Nhịp điệu câu văn có khi nhanh nhưng cũng có lúc chậm 

- Nhiều nhịp ngắn (dấu phẩy) dứt khoác và đanh thép

- Sử dụng nhiều động từ mạnh

- Hai câu cuối sử dụng phép điệp từ, điệp cấu trúc "Tre anh hùng.."

=> Khẳng định sức mạnh của cây tre Việt 

a) 

"Dưới trăng quyên đã gọi hè

Đầu tường lửa lựu lập loè đơm bông".

- Phép điệp phụ âm đầu "L" gợi ra những hình ảnh bông hoa lựu lúc ẩn lúc hiện "lửa-lựu-lập-lòe"

b)

"Làn ao lóng lánh ánh trăng loe"

- Một lần nữa phụ âm "L" được lặp lại tận 4 lần "làn- lóng- lánh-loe" nhằm gợi tả mặt ao long lanh bởi phản chiếu bóng của mặt trăng

Vần được điệp lại nhiều nhất trong đoạn thơ là vần "ang" : "Bàng", "đàng", "giang", "mang", "đang", "ngang", "sang".

Đây là vần có nguyên âm rộng, tạo ra cảm giác mở rộng cũng như không gian bao la của không khí mùa xuân về, cảm xúc về mùa xuân trong đoạn thơ được truyền tải rõ nói nhất qua phép điệp vần

Đoạn thơ đề cho:

"Dốc lên khúc khuỷu, dốc thăm thẳm

Heo hút cồn may súng ngửi trời

Ngàn lên thước cao, ngàn thước xuống

Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi"

- Điệp từ "dốc", sử dụng từ láy "khúc khuỷu","thăm thẳm","heo hút"

- Điệp cấu trúc "ngàn...thước.." từ kết hợp với đối về không gian "lên- xuống"

- Cách ngắt nhịp 3/4

=> Sự phối hợp của các yếu tố trên đã miêu tả bức tranh thiên nhiên Tây Bắc vừa hùng vĩ vừa thơ mộng

- Sự phối hợp nhịp ngắn- dài

+ Dân tộc đó/ phải được tự do: 3/4

+ Dân tộc đó/ phải được độc lập: 3/4

- Sự thay đổi thanh bằng trắc

+ tộc (T), góc (T) 

+ đó (T), do (B)

+ đó (T), lập (T)

- Đoạn văn sử dụng các phép điệp kết hợp với đối, điệp từ, điệp cấu trúc và điệp ngữ âm

- Sự phối hợp giữa thanh bằng và thanh trắc tạo lên thanh điệu ở cuối mỗi câu tạo nên sự trang nghiêm

- Có sự kết hợp giữa các nhịp ngắn và nhịp dài dàn trải đều trong đoạn tạo âm hưởng khoan thai, chậm rãi

- Nhịp điệu câu văn có khi nhanh nhưng cũng có lúc chậm 

- Nhiều nhịp ngắn (dấu phẩy) dứt khoác và đanh thép

- Sử dụng nhiều động từ mạnh

- Hai câu cuối sử dụng phép điệp từ, điệp cấu trúc "Tre anh hùng.."

=> Khẳng định sức mạnh của cây tre Việt 

a) 

"Dưới trăng quyên đã gọi hè

Đầu tường lửa lựu lập loè đơm bông".

- Phép điệp phụ âm đầu "L" gợi ra những hình ảnh bông hoa lựu lúc ẩn lúc hiện "lửa-lựu-lập-lòe"

b)

"Làn ao lóng lánh ánh trăng loe"

- Một lần nữa phụ âm "L" được lặp lại tận 4 lần "làn- lóng- lánh-loe" nhằm gợi tả mặt ao long lanh bởi phản chiếu bóng của mặt trăng

Vần được điệp lại nhiều nhất trong đoạn thơ là vần "ang" : "Bàng", "đàng", "giang", "mang", "đang", "ngang", "sang".

Đây là vần có nguyên âm rộng, tạo ra cảm giác mở rộng cũng như không gian bao la của không khí mùa xuân về, cảm xúc về mùa xuân trong đoạn thơ được truyền tải rõ nói nhất qua phép điệp vần

Đoạn thơ đề cho:

"Dốc lên khúc khuỷu, dốc thăm thẳm

Heo hút cồn may súng ngửi trời

Ngàn lên thước cao, ngàn thước xuống

Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi"

- Điệp từ "dốc", sử dụng từ láy "khúc khuỷu","thăm thẳm","heo hút"

- Điệp cấu trúc "ngàn...thước.." từ kết hợp với đối về không gian "lên- xuống"

- Cách ngắt nhịp 3/4

=> Sự phối hợp của các yếu tố trên đã miêu tả bức tranh thiên nhiên Tây Bắc vừa hùng vĩ vừa thơ mộng

- Sự phối hợp giữa nhịp ngắn- dài

+ Dân tộc đó/ phải được tự do: 3/4

+ Dân tộc đó/ phải được độc lập: 3/4

- Sự thay đổi thanh bằng trắc

+ tộc (T), góc (T) 

+ đó (T), do (B)

+ đó (T), lập (T)

- Tính chất đóng mở của âm tiết kết thúc mỗi nhịp:

+ tộc, góc (đóng); nay (mở)

+ đó (đóng); do (mở)

+ đó (đóng); lập (mở)

=> Những yếu tố trên góp phần thể hiện sự kiên trì, đấu tranh, quyết tâm của dân tộc ta

- Đoạn văn sử dụng các phép điệp kết hợp với đối, điệp từ, điệp cấu trúc và điệp ngữ âm kết hợp với phép đối (ai có súng dùng súng, ai có gươm dùng gươm)

- Sự phối hợp giữa thanh bằng và thanh trắc tạo lên thanh điệu ở cuối mỗi câu tạo nên sự trang nghiêm

- Xây dựng những câu văn xuôi nhưng có vần (bà và già,..)

- Có sự kết hợp giữa các nhịp ngắn (câu đầu 1,2,3) và nhịp dài (câu cuối 4,5) dàn trải đều trong đoạn tạo âm hưởng khoan thai, chậm rãi

=> Tạo nên sắc thái hùng hồ và thiêng liêng cho đoạn văn

- Nhịp điệu câu văn có khi nhanh nhưng cũng có lúc chậm (phụ thuộc vào hệ thống dấu câu) 

- Nhiều nhịp ngắn (dấu phẩy) dứt khoác và đanh thép

- Sử dụng nhiều động từ mạnh "chống", "xung phong", "hy sinh",..

- Hai câu cuối sử dụng phép điệp từ, điệp cấu trúc "Tre anh hùng.."

=> Khẳng định sức mạnh của cây tre Việt và những tình cảm tự hào của tác giả đối với cây tre Việt Nam.

a) 

"Dưới trăng quyên đã gọi hè

Đầu tường lửa lựu lập loè đơm bông".

- Phép điệp phụ âm đầu "L" gợi ra những hình ảnh bông hoa lựu lúc ẩn lúc hiện như những đốm lửa "lửa-lựu-lập-lòe"

b)

"Làn ao lóng lánh ánh trăng loe"

- Một lần nữa phụ âm "L" được lặp lại tận 4 lần "làn- lóng- lánh-loe" nhằm gợi tả mặt ao long lanh bởi phản chiếu bóng của mặt trăng, ánh trăng như phát tán rộng ra và loang trên mặt nước

Vần được điệp lại nhiều nhất trong đoạn thơ là vần "ang" : "Bàng", "đàng", "giang", "mang", "đang", "ngang", "sang".

Đây là vần có nguyên âm rộng (kết thúc âm là một phụ âm) , tạo ra cảm giác mở rộng cũng như không gian bao la của không khí mùa xuân về, cảm xúc về mùa xuân trong đoạn thơ được truyền tải rõ nói nhất qua phép điệp vần

Đoạn thơ đề cho:

"Dốc lên khúc khuỷu, dốc thăm thẳm

Heo hút cồn may súng ngửi trời

Ngàn lên thước cao, ngàn thước xuống

Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi"

- Điệp từ "dốc", sử dụng từ láy "khúc khuỷu","thăm thẳm","heo hút"

- Điệp cấu trúc "ngàn...thước.." từ kết hợp với đối về không gian "lên- xuống"

- Cách ngắt nhịp 3/4, thủ pháp nhân hóa "súng ngửi trời"

- Những câu thơ đầu thiên về vần trắc, câu 4 là vần bằng

=> Sự phối hợp của các yếu tố trên đã miêu tả bức tranh thiên nhiên Tây Bắc vừa hùng vĩ vừa thơ mộng, qua đó làm nổi bật vẻ đẹp lãng mạn hào hoa của người lính Tây Tiến